Meslek Rehberi

TİPO BASKICI

Genel, Kariyer, Meslek Grupları, Meslek Tanıtım Filmleri, Mesleki Eğitim

TANIM
Kalıpta görüntüyü yansıtacak (basacak) yerlerin yüksek basılmayacak yerlerin çukurda olduğu baskı makinesinde el ve makine dizgi bölümünden gelen metin ve cetvel kalıpları ile klişe bölümünden gelen resim kalıplarının baskısını yapan kişidir.

GÖREVLER
- İşin nasıl yapılacağını planlar işin ve basılacak materyalin özelliğine göre baskıda kullanılacak malzemeyi hesaplar ve hazırlar - Tipo baskı makinesinin mürekkep haznesini ve silindirlerini siler makinenin baskı öncesi genel bakımını yapar hazneye boya verir ve ayarlar - Olabilecek hataları baskıya geçmeden evvel görüp gerekli düzeltmelerin yapılabilmesi için prova baskısı yapar - Baskı örneğini daima el altında bulundurur baskı esnasında belirli aralıklarla örnekler alarak renk görüntü yerleştirme ve baskı hataları olup olmadığını kontrol eder istenilen işi orjinaline uygun olarak basar - Basılan işte kesim yapılacaksa özel bıçakçı tarafından hazırlanan çelik bıçakların kalıbını makineye takar ve kesim işlemi yapar - Özellikle fatura makbuz bilet gibi işlerde numaratör kullanarak istenilen basım işlemini gerçekleştirir - Tipo baskı makinelerinin haftalık bakımını yaparak mekanik bölümlerini ve yağlanacak yerlerini sökerek makineyi yağlar ve temizler

KULLANILAN ALET VE MALZEMELER
Çeşitli boyda tornavidalar aaaal ve takozlu çekiçler çeşitli boyda boya ezme taşları çeşitli boyda ıspatula keskin ağızlı keskiler espas düz ağızlı zımbalar. Tipometre higrometre (nem ölçen alet) mikrometre (kalınlık ölçen alet) cetvel kumpas (yazı dizmek için)

MESLEĞİN GEREKTİRDİĞİ ÖZELLİKLER
Tipo baskıcı olmak isteyenlerin; - El ve gözü eşgüdümle kullanabilen - Şekiller arasındaki ilişkileri görebilen - Parmaklarını ustalıkla kullanabilme yeteneklerine sahip - Malzeme ve makinelerle uğraşmaktan - Başkaları ile işbirliği halinde çalışmaktan hoşlanan - Dikkatli kimseler olmaları gerekir. Ayrıca kişide renk körlüğü ve ileri derecede görme bozukluğu bulunmamalı bedensel olarak uzun süre ayakta durabilecek yeterliliğe sahip olmalıdır.

ÇALIŞMA ORTAMI VE KOŞULLARI
Tipo baskıcılar matbaalarda değerli evrak basan yerlerde (darphane) ve kağıt para basan yerlerde (banknot matbaası) görev yaparlar. Çalışma ortamı kirli (mürekkep yağ) kimyasal maddelerin bulunduğu gürültülü ortamlardır. Tipo baskıcılar ayakta çalışırlar çalışırken malzeme ve makinelerle ilgilenirler. Çalışmaları sürekli olarak vardiya usulü olup haftanın 1 günü izinlidirler.

ÇALIŞMA ALANLARI VE İŞ BULMA OLANAKLARI
Bu bölümden mezun olan öğrenciler için ülkemizde geniş iş alanı mevcuttur. Matbaalar gazete kitap dergi basımevleri darphane ve banknot matbaaları gibi yerlerde çalışma imkanına sahiptirler. Mesleğe kadınların da ilgisi vardır. Mesleki eğitim veren okullara kız öğrenciler de devam etmektedirler.

MESLEK EĞİTİMİNİN VERİLDİĞİ YERLER
Mesleğin eğitimi yeterli müracaat olması durumunda tüm mesleki eğitim merkezlerinde ve meslek liselerinde verilmektedir.

MESLEK EĞİTİMİNE GİRİŞ KOŞULLARI
Çıraklık eğitimine başlayabilmek için; - En az ilköğretim okulu mezunu olmak - 14 yaşını doldurmuş 19 yaşından gün almamış olmak ancak 19 yaşından gün almış olanlardan daha önce çıraklık eğitiminden geçmemiş olanlar yaşlarına ve eğitim seviyelerine uygun olarak düzenlenecek mesleki eğitim programlarına göre çıraklık eğitimine alınabilir. - Bünyesi ve sağlık durumu gireceği mesleğin gerektirdiği işleri yapmaya uygun olmak - Eğitim görmek istediği meslekte bir işyeri sahibi ile çıraklık sözleşmesi imzalamak gereklidir.

EĞİTİMİN SÜRESİ VE İÇERİĞİ
Eğitim süresi mesleki eğitim merkezinde lise ve daha üst düzeyde genel eğitim almış olanlarda 1 yıl ilköğretim mezunu olanlarda ise 2 yıldır.
Mesleki eğitim merkezinde öğrenciler haftanın 5 günü işletmede uygulama yaparlar 1 gün de okulda teorik eğitim görürler. Meslek liselerinde 1′inci yıl okulda temel eğitim yapılır; 2′nci ve 3′üncü yıl haftanın 2 günü okulda teorik eğitim kalan 3 gün de işletmelerde pratik eğitim verilir.

MESLEKTE İLERLEME
- Meslekte usta ve usta öğretici unvanlarına yükselmek mümkündür. Mesleki eğitim merkezlerinden kalfa olarak mezun olanlar bir işyerinde çalışıp aynı zamanda teorik eğitimlerine de devam edebilirler. Tipo baskıcılık mesleğinde ustalık eğitimi çalışma süresi 1 yıldır. - Ustalık belgesine sahip olanlar veya bunları işyerlerinde çalıştıranlar bağımsız işyeri açabilirler. Ayrıca işyerinde çırak çalıştırması için de “Usta Öğretici” belgesine sahip çalışanın olması zorunludur. - Meslek lisesi mezunları da doğrudan ustalık sınavına girebilirler. Ustalık belgesine sahip olanlar bağımsız işyeri açabilirler.

BENZER MESLEKLER: Dizgici ofset baskıcı serigraf

EĞİTİM SÜRESİNCE VE EĞİTİM SONRASI KAZANÇ
Mesleki eğitim merkezinde işletmelerde yapılan uygulama eğitimi süresince işverence asgari ücretin en az % 30′u öğrencilere ödenir.
Eğitim bittikten sonra kendini yetiştirme ve tecrübeye göre değişmek üzere asgari ücret ile asgari ücretin 4 katı arasında değişen oranlarda kazanç elde edilebilmektedir.