Meslek Rehberi

SOĞUTMA VE İKLİMLENDİRME TEKNİSYENİ

Meslek Grupları

TANIM

Soğutma ve havalandırma sistemlerinin kurulması üretilmesi ve çalışması alanında çalışmaları yürüten ara insan gücüdür.

GÖREVLER

Makine mühendisine ve sıhhi tesisat teknikerine binaların ısıtma soğutma ve havalandırma sistemlerinin kurulup çalıştırılması gibi işlerde yardımcı olur. Bu çerçevede - Ev tipi derin dondurucu ve no-frost buzdolaplarının çalıştırılması ile bakım ve onarım ile ilgili servis hizmetlerini yürütür - Vitrin kasap (market) tipi soğutucular şişe ve süt soğutucular dondurma ve her türlü buz makinelerinin yapım montaj bakım ve onarım işlerini yapar - Mühendis gözetiminde soğuk oda ile ilgili montaj demontaj onarım ve bakım işlerini yapar - Soğutma ve iklimlendirme tesisatının otomatik kontrol sistemlerini çalıştırır ayarlamalar yapar - Soğutma sistemleri içerisinde kaçak arama bulma vakumlama ve gaz şarjı yapar - Soğuk depoculuk ile ilgili işletmecilik yapar. Besin maddelerinin saklanması ve depolanması ile ilgili tüm şartları yerine getirir - Pencere tipi split ve merkezi klima ile ilgili her türlü taşıtın soğutma ve klima devresinin montaj bakım ve onarım gibi hizmetlerini yerine getirir - Otomobil kamyonet otobüs vb. her türlü taşıtın soğutma ve klimalarının montajı bakım ve onarım işlerini yapar - Hastanelerdeki kan ünitesi morg vb. birimlerdeki her türlü soğutma ve klima sistemlerinin yapım montaj onarım ve bakım işlemlerini yürütür - Buz pistlerinin onarım ve bakım işlerinde görev alır - Sanayide kullanılan her türlü soğutma ve klima sistemlerini tanır.

KULLANILAN ALET VE MALZEMELER

- Geri kazanım ünitesi Tekrar doldurulabilir silindir - Refraktometre Ölçme ve kontrol aletleri Gaz kaçak dedaktörleri Soğutma kompresörü ve yardımcı elemanlar - Evaporatör ve yardımcı elemanlar Kondenser ve yardımcı elemanlar Akışkan kontrol cihazları Vakum pompası - Şarj silindiri Basınç manifoldları Su soğutma köleleri - Elektriksel ölçme aletleri Oksi-asetilen kaynak seti - Bakır boru bağlantı aletleri Bakır boru şekillendirme aletleri - Termostatlar Hava hızı ölçüm cihazları Hava kanalı yapımında kullanılan aletler Bilgisayar ve ilgili yazılımlar.

MESLEĞİN GEREKTİRDİĞİ ÖZELLİKLER

Soğutma ve iklimlendirme teknisyeni olmak isteyenlerin; - Fen bilimine özellikle mekanik konulara ilgi duyan - Mekanik ilişkileri ve şekil ilişkilerini algılayabilen - Elleri ve gözleri sağlam bunları eş güdümle kullanabilen - Dikkatli tedbirli - Bedence güçlü ve dayanıklı - Ekip çalışmasına yatkın - Tasarım ve çizim yeteneğine sahip kimseler olmaları gerekir.

ÇALIŞMA ORTAMI VE KOŞULLARI

Soğutma ve iklimlendirme teknisyenleri görevlerini; atölyelerde ve sistemin kurulacağı binalarda marketlerde soğuk hava depolarında evlerde ve işyerlerinde vb. değişik mekanlarda yürütürler. Çalışılan ortam çoğu zaman kapalı sıcak veya soğuktur. Yüksek ve tehlikeli yerlere çıkmaları gerekebilir. Genellikle ayakta çalışırlar. Çalışırken ağır cihazları kaldırma taşıma çekme itme yerine koyma veya yerinden çıkarma gibi bedensel güç harcarlar. El aletleri ile çalışırken incinme burkulma çizik kesik ve çeşitli basit yanık gibi yaralanmalarla karşılaşabilirler. Soğutma ve iklimlendirme teknisyenleri işçilerle teknikerlerle gerektiğinde makine mühendisi ve işverenle iletişim halinde çalışırlar.

ÇALIŞMA ALANLARI VE İŞ BULMA OLANAKLARI

Bu meslek elemanları; - Soğutma ve iklimlendirme sistemlerin havalandırma kanalları imal eden işletmelerde - Çeşitli markalara ait soğutma iklimlendirme ve havalandırma cihazlarının satış ve montajını birlikte yapan bayilerde - Soğutma ve iklimlendirme ve havalandırma sistemlerinin montaj bakım ve onarım yetkili servislerinde - Çeşitli büyük işyerleri fabrika kapalı alışveriş merkezleri vb. yerlerde kurulu bulunan soğutma iklimlendirme ve havalandırma sistemlerinin bakım ve onarım işlerinde çalışabilirler. - Meslek eğitimlerin tamamlayarak diplomasını alanlar gerekli sermayeye sahip olurlarsa alanlarında kendi işyerlerini de açabilirler. - Ülkemizin iklim yönünden farklılıklar göstermesi nedeni ile hem ısıtma hemde soğutma cihazlarına tarım ülkesi olması nedeni ile soğuk hava depolarına ihtiyaç her geçen gün daha da artmaktadır. Teknolojik gelişmeler sonucu çok çeşitli markalarda yerli ve yabancı iklimlendirme ve soğutma sistemlerinin yaygınlaşması ile bu alanda çalışacak meslek elemanlarına gereksinim duyulmaktadır. - Soğutma ve iklimlendirme tesislerini projelendirecek kuracak çalıştıracak ve bakımını yapacak teknik personele hem özel hem de kamu kesiminde ihtiyaç duyulmaktadır.

MESLEK EĞİTİMİNİN VERİLDİĞİ YERLER

Soğutma ve iklimlendirme teknisyenliği eğitimi endüstri meslek liselerinde verilmektedir.

MESLEK EĞİTİMİNE GİRİŞ KOŞULLARI

Endüstri meslek liselerine; en az ilköğretim okulu mezunu 19 yaşını doldurmamış; başarı ve sağlık durumu girmek istediği mesleğe uygun öğrenciler kayıt yaptırabilir.

EĞİTİMİN SÜRESİ VE İÇERİĞİ

- Eğitim süresi 3 yıldır. - Eğitim süresince; Türk Dili ve Edebiyatı Din Kültürü ve Ahlak Bilgisi Tarih Coğrafya Matematik Biyoloji ve Sağlık Bilgisi Fizik Kimya Yabancı Dil Beden Eğitimi T.C. İnkılap Tarihi ve Atatürkçülük Milli Güvenlik Bilgisi Felsefe Teknik Resim Ölçme ve Kontrol Bilgisi Meslek Resim Meslek Bilgisi Elektrikli Ev Aletleri Atölye ve Laboratuvar seçmeli ders olarak Çevre ve İnsan İşletme Bilgisi İş Güvenliği gibi dersler okutulmaktadır. - Öğrencilerin pratiğini geliştirmek iş piyasası hakkında bilgi sahibi olmalarını sağlamak amacıyla son sınıfta haftada 3 gün işletmelerde meslek eğitimi yapar 2 gün ise teorik dersler için okulda eğitim yaparlar.

MESLEKTE İLERLEME

- Yetkili servislerde çalışanlar soğutucu ve klima işleriyle birlikte yıkayıcılar pişiriciler ısıtma cihazları ve diğer elektrikli ev aletlerinin montajı bakımı ve onarımı konularında kendilerini geliştirebilirler.

- Meslek liselerinin soğutma ve iklimlendirme bölümünden mezun olanlar istedikler takdirde Doğalgaz Isıtma ve Sıhhi Tesisat Teknolojisi İklimlendirme-Soğutma Sıhhi Tesisat Tesisat Teknolojisi Yapı Tesisat Teknolojisi ön lisans programlarına sınavsız geçiş için başvurabilirler. Gereken koşullara sahip oldukları takdirde yerleştirilebilirler. - Kamu kurum ve kuruluşlarında branşlarında görev alan mezunlar genel lise mezunlarına göre bir üst derece ile işe başlarlar. - Meslekte usta ve usta öğretici unvanlarına yükselmek mümkündür. Mesleki eğitim merkezlerinde kalfalık belgesini alanlar Milli Eğitim Bakanlığı’nın mesleklerin özelliklerine göre belirlediği sürelerde ustalık eğitimi kurslarına devam edip başarılı olmaları durumunda ustalık belgesini alırlar. - Kendi işyerlerini kuranlar girişimci olarak da ilerleme kaydedebilirler.

BURS KREDİ VE ÜCRET DURUMU

- İşletmelerde mesleki eğitim süresince yaşlarına uygun asgari ücretin %30′undan az olmamak üzere ücret alırlar. - İşletmenin sağladığı diğer sosyal imkanlardan faydalanırlar. - Hastalık iş kazaları ve meslek hastalıklarına karşı sigorta edilirler. - Mesleki eğitim süresince muayene ve tedavi masrafları Sosyal Sigortalar Kurumu’nca karşılanır.

Eğitim sonrası kazanç çalışılan sektör ve işletmeye göre değişebilmektedir. Kamu sektöründe derece kıdem ve işyerindeki statüye göre değişmektedir. Özel sektörde ise net asgari ücretin 2 katı tutarında ücretle başlayıp yetenek ve deneyime görede değişmektedir.